یکی از مهم ترین اهداف رهبری کمک کردن به افرادیه که کارکرد ضعیفی دارن تا بتونن کارشون رو بهبود بدن و کمک کردن به افرادی که کارکرد خوبی دارن تا بتونن کارشون رو بهتر بکنن.

جیم ران، کارآفرین آمریکایی

همه افرادی که در تیم سعید کار می کنن میدونن که اون واسه کمک کردن به اونا آنجاست. اون همیشه از وضعیت تیم سراغ میگیره و حال افراد رو می پرسد و به اونا کمک می کنه که مهارتای مورد نیاز واسه پیشرفت در کارشون رو پیشرفت دهند.

سعید هم سعی می کنه تا به موقعیتا از دید بقیه هم نگاه کنه. اون هنگام تصمیم گیری منافع تیم رو در نظر میگیره و اطمینان حاصل می کنه که همه افراد منابع و علم مورد نیاز واسه رسیدن به اهداف رو در اختیار داشته باشن. پس، تیم اون یکی از موفق ترین تیما در سازمانه، که کم ترین میزان تغییر پرسنل رو داره و اعضای اون بیش ترین سعی و درگیری شغلی رو دارن.

سعید نمونه ای از یک رهبر خدمتگزاره. در این مقاله می بینیم که رهبری خدمتگزار چیه و چه امتیازایی رو واسه شما به عنوان یک رهبر، به دنبال داره. بررسی می کنیم که در چه زمانی این نوع رهبری موثر و مناسب نمیشه.

رهبری خدمتگزار چیه؟

واسه اولین بار در سال ۱۹۷۰ رابرت گرینلیف (Robert K. Greenleaf) از عبارت «رهبری خدمتگزار» در مقاله اش با عنوان «خدمتگزار در جایگاه یک رهبر» استفاده کرد، اما رهبری خدمتگزار رویکردیه که مردم قرنا از اون استفاده کردن.

به عنوان یک رهبر خدمتگزار شما در مرحله اول یک خدمت گزار هستین و قبل اینکه خود رو در نظر بگیرین باید به فکر نیازای بقیه، به ویژه اعضای تیم تون باشین. دیدگاه بقیه رو در نظر بگیرین و اونو تایید کنین و از اونا حمایت کنین تا کارشون رو خوب بکننن و به اهداف شخصی خود هم برسن. در زمانای مناسب اونا رو در تصمیم گیری هاتون شرکت بدین و احساس مسئولیت و تعلق خاطر رو درون تیم خود بسازین. این موارد منجر می شه تا افراد بیشتر درگیر کار خود شن و سعی بیش تری داشته باشن. اعتماد بیش تری بین شما و اونا ایجاد شه و ارتباطی قوی با سهامداران و اعضای تیم تون داشته باشین. باعث افزایش نوآوری در مجموعه شما می شه.

رهبری خدمتگزار رو نمیشه دقیقاً یک تکنیک و یا یک سبک رهبری دونست، بلکه بیشتر یک روش رفتاری واسه بلند مدته. این روش مکمل سبک رهبری مشارکتی (دموکراتیک) است و شباهتایی به رهبری تغییر گرا -که یکی از مؤثرترین روشای رهبری در کسب و کاره- و رهبری سطح ۵ -که در اون رهبران در روش کاری خود فروتنی و تواضع نشون میدن- داره.

با این حال، رهبری خدمتگذار در فرهنگای مجموعه مراتبی که فاصله قدرت (قدرت طلبی و اقتدارگرایی) در اون زیاده، مشکلاتی رو به دنبال داره. در این فرهنگا مدیران و رهبران توقع دارن که همه تصمیما رو خود به تنهایی بگیرن. در اینجور شرایطی رهبری خدمتگزار جهت حفظ احترام و اثبات جایگاه خود به عنوان رهبر، به مشکل بر خواهد خورد.

نکته مهم:

به یاد داشته باشین که رهبری خدمتگزار بر نیازای افراد تمرکز داره و نه احساسات اونا. پس اگه لازم بود تصمیماتی بگیرین که واسه افراد ناخوشاینده و یا به اونا بازخورد منفی بدین، از این کار پرهیز نکنین.

تنها به رهبری خدمتگزار اکتفا نکنین. در کنار اون از سبکای دیگر رهبری مثل رهبری تغییر گرا بهره ببرین؛ جایی که تصویر الهام بخشی از آینده واسه افرادتان می سازید، افراد رو تحریک کنین تا این تصویر رو تو ذهن خود مجسم کنن، واسه تحقق اون تصویر سعی کنن و با اجرا مناسب از اونا، قوی ترین تیم ممکن رو بسازین.

چه جوری یک رهبر خدمتگزار باشیم؟

طبق نظر لری اسپیرز (Larry C. Spears) رئیس سابق مرکز تحقیقاتی رهبری خدمتگزار رابرت گرینلیف، رهبران خدمتگزار داری ۱۰ ویژگی مهم هستن :

  1. گوش دادن
  2. همدلی
  3. توجه به سلامت افراد
  4. خود آگاهی
  5. متقاعدسازی
  6. درک و تصور قوی
  7. آینده نگری
  8. نظارت و مسئولیت پذیری
  9. تعهد به رشد و پیشرفت افراد
  10. ایجاد یک جمع همدل و هم هدف

هنگامی که تصمیم گرفتید در درازمدت، نیازای بقیه رو در اولویت بالاتر از نیازای خود قرار بدین، باید سعی کنین مهارتای خود رو در این ده مورد پیشرفت بدین.

۱. گوش دادن

اگه نسبت به گوش دادن دقیق بقیه و درک اون چیزی که میگن تعهد داشته باشین، می تونین بهتر به اونا خدمت کنین. جهت ارتقای مهارتای گوش دادن خود، به افراد توجه کنین، به زبون بدن اونا دقت کنین، وسط حرف اونا نپرید و بهش چیزی که میگن بازخورد نشون بدین.

۲. همدلی

در رهبری خدمتگزار باید سعی کنین تا قصد و قصد و زاویه دید افراد رو درک کنین. اگه زاویه دید خود رو موقتاً کنار بذارین و واسه دیدگاه بقیه ارزش قائل شید می تونین با همدلیبیشتر و با دیدی بازتر با مسائل و موقعیتای مختلف روبه رو شید.

۳. سلامت

این ویژگی در مورد سلامت افراده و شامل فعالیتایی می شه که از هر دو بعد اون یعنی سلامت روحی و فیزیکی از افراد حمایت می کنه.

اول از این موضوع مطمئن شید که افرادتان از علم، حمایت و منابع کافی واسه انجام موثر کارا و وظایف شون برخوردارن و در محیطی سالم مشغول به کارن. بعد مراحل لازم رو طی کنین تا اونا به شکلی خوشحال و فعالانه نقش خود رو اجرا کنن. جهت تفکر در مورد این موضوع که چیجوری سازمان شما می تونه بر افراد تحت هدایت شما و مشتریانی که به اونا خدمت می کنین اثر مثبت بزاره، می تونین از ابزاری مثل مرزهای سه گانه استفاده کنین.

این مطلب رو هم توصیه می کنم بخونین:   رفتار با کودکان پر انرژی با ۱۰ راهی که شیطنت فرزندان شما رو مدیریت می کنه 

۴. خودآگاهی

خودآگاهی یعنی توانایی نگاه کردن به خود، تفکر عمیق درمورد احساسات و رفتار خود و در نظر گرفتن چگونگی تاثیرگذاری اونا بردیگران و یکی بودن شون با ارزشای خود. می تونین با دانستن نقاط ضعف و قوت خود و گرفتن بازخورد از بقیه میزان خودآگاهی خود رو زیاد کنین. سعی کنین یاد بگیرین که چیجوری احساسات خود رو مدیریت کنین، تا بتونین تشخیص بدین که رفتار و اقدامات شما چقدر می تونه بر بقیه اثر داشته باشه.

۵. متقاعدسازی

در رهبری خدمتگزار واسه تشویق افراد به انجام کارای مورد نظر، به جای استفاده از قدرت و زور از روشای قانع کردن استفاده می شه. سعی در به دست آوردن توافق جمعیه، چون که به این شکل، همه افراد از تصمیماتی که در پیش گرفتن می شه، حمایت می کنن.

واسه تقویت این توانایی که بتونین بدون آسیب رساندن به روابط و امتیازگرفتن از بقیه، اونا رو قانع کنین،وسیله ها و مدلای زیادی هست. می تونین از خود استفاده کنین. وقتی افراد به شما به عنوان یک متخصص در کار خود نگاه کنن، هنگامی که می خواید اونا رو در مورد موضوعی قانع کنین، علاقه بیش تری به عمل کردن به صحبتاتون نشون میدن.

۶. درک و تصور قوی

این ویژگی در مورد رویاپردازی و داشتن رویاهای بزرگه تا بتونین از پس واقعیتای روزانه به یک تصویر بزرگ تر چشم داشته و به رویاهایتان لباس ی عمل بپوشونین.

اگه شما یک مدیر ارشد در شرکت خود هستین، سعی کنین تا یک راه حل سازمانی قوی رو بسازین. بعد، در هر سطحی که هستین، واسه تیم تون بیانیهای مأموریت و چشم انداز مشخص کنین و به طور روشن مشخص کنین نقش افراد در اهداف دراز مدت تیم و سازمان تون چیه. تمرکز بلندمدت خود رو پیشرفت بدین تا انگیزه خود رو واسه رسیدن به اهداف دور از دسترس حفظ کنین.

۷. آینده نگری

آینده نگری، عبارتست از توانایی پیش بینی اون چیزی که ممکنه در آینده رخ بده با تکیه بر تجربه های گذشته. و شناسایی اون چیزی که در حال وقوعه و درک نتایج به دلیل تصمیماتی که در پیش گرفتن می شه.

واسه تفکر دور و بر محیط و وضعیت فعلی می تونین از ابزاری مثل ماتریس SWOT و بررسی PEST استفاده کنین. واسه درک اتفاقات احتمالی آینده هم می تونین از بررسی سناریوهای مختلف استفاده کنین.

هنگامی که تصمیمی می گیرین، واسه باخبر شدن از تجربیات گذشته و حصول اطمینان از اینکه از همه زوایا به مسئله نگاه کردین، از چک لیست استفاده کنین. به حس ششم و الهامات داخلی خود هم توجه کنین. اگه چیزی در درون شما می گه که فلان کار اشتباهه، بهش گوش کنین.

۸. نظارت و مسئولیت پذیری

این ویژگی نشون دهنده این مطلبه که به عنوان یک رهبر خدمتگزار باید مسئولیت اقدامات و کارکرد تیم خود رو به عهده بگیرین و پاسخگوی نتایج نقشی که در سازمان اجرا می کنن، باشین.

فارغ از اینکه یک رهبر رسمی هستین یا غیر رسمی، مسئولیت اتفاقاتی که در شرکت تون میفتد به عهده ی شماس. واسه فکر کردن در مورد ارزشای خود و سازمان تون زمان بذارین تا بدونین واسه انجام و یا جلوگیری از چه کارایی در این جایگاه قرار گرفتین. با نشون دادن رفتارها و ارزشایی که از بقیه توقع دارین، و ارائه نمونه و الگو، اونا رو رهبری و هدایت کنین و با اعتمادبه نفس در مقابل افرادی که بر خلاف اون چیزی که از اونا انتظار میره، رفتار می کنن، بایستید.

۹. تعهد به رشد افراد

رهبران خدمتگزار پایبند به پیشرفت فردی و حرفه ای همه اعضای تیم شون هستن. جهت پیشرفت افراد خود از آزمایش نیازای آموزشی جهت درک نیازای اونا واسه پیشرفت استفاده کنین و به اونا کمک کنین تا مهارتایی رو که واسه انجام موثر کاراشون نیاز دارن به دست بیارن. دریابید که اهداف شخصی اونا چیه و در صورت امکان به اونا پروژه ها و مسئولیتای جانبی بدین تا در رسیدن به اهداف شون به اونا کمک کنه.

۱۰. ایجاد یک جمع همدل و هم هدف

آخرین ویژگی واسه تبدیل شدن به یک رهبر خدمتگزار، ایجاد یک جمع همدل و هم هدف در درون سازمان خوده.

شما می تونین با ایجاد فرصتایی واسه افراد جهت رفت و امد با همدیگه درون شرکت، این کار رو انجام بدین. مثلا می تونین رویدادهای اجتماعیِ متنوعی در دستور کار خود بذارین. مثل خوردن ناهار یا صبحانه به شکل دسته جمعی، ایجاد فضایی در محیط کار که افراد بتونن دور از میز کار خود به طور غیر رسمی به گفت وگو با همدیگه بدن و یا اختصاص دقایق ساده ی جلسات کاری به احوال پرسی و گفتگوهای غیرکاری.

افراد رو تشویق کنین تا مسئولیت کارای خود رو به عهده بگیرن و به اونا یادآوری کنین که چیجوری باید در رسیدن به اهداف کلی و موفقیتای سازمان مشارکت داشته باشن.

نکته:

جهت بررسی رویکردهای مطرح رهبری و امتیازات و مشکلات اونا مقاله سبکای رهبری می تونه مفید باشه.

دسته‌ها: آموزشی

دیدگاهتان را بنویسید