در بین ترکیبات و مواد مختلفی که در بهداشت و مراقبت از پوست مؤثر هستن، رتینول نامی ست که بسیار شنیده می شه. با اینکه زیاد درباره اش شنیده ایم، خیلی از ما به طور دقیق نمی دونیم رتینول چیه و چیجوری اثر می ذاره. شاید سوالای دیگری هم دراین باره ذهن رو درگیر می کنن؛ خرید اجناس دارای رتینول نیازمند نسخه پزشکه؟ تاثیرگذاری رتینول چقدره؟ استفاده ی زیاد یا زودهنگام اون مشکلات داره؟ این مطلب واسه جواب به این سوالا و آشنایی با رتینول و ویژگیای اون واسه تون سودمند هستش.

 

رتینول چیه؟

به گفته دکتر «ریچل نازاریان» کارشناس شرکت شوایگر، رتینول از مشتقات ویتامین Aه که به عنوان عنصر ضدپیری در بیشتر اجناس مراقب از پوست پیدا می شه. رتینول دگرگشت (متابولیسم) سلولای پوست رو بیشتر و درنتیجه تولید کلاژن رو تقویت می کنه. رتینول که توانایی جذب از پوست رو داره، پس از ترکیب با آنزیمای ویژه ای به «ترتینوئین» (tretinoin) که حالت اسیدی ویتامین Aه، تبدیل می شه. اجناس پایدار و درست ترکیب رتینول بر بهتر شدن آسیبای به دلیل نور خوشید، رفع لکهای قهوه ای و منافذ غیرعادی پوست اثر زیادی دارن. جادوی رتینول در توانایی بازیابی پوستی نرم تر و یکنواخت تره.

فرق رتینول، رتینA و رتینوئید چیه؟

رتینول چست؛ امتیازات و مشکلات احتمالی مصرف اون واسه پوست  آموزشی

رتینوئید واژه ای فراگیرتر و کلی تره. رتین-A و رتینول هر دو حالت ساده ی ویتامین A و در دسته رتینوئیدها هستن. به گفته نازاریان رتین-A و رتینول یه جور رتینوئید هستن که در طبقه ی مواد دارویی دسته بندی می شه. هر دو به افزایش چرخه تولید سلولای پوست کمک می کنن و اثر اونا در کنه کردن روند پیری پوست ثابت شده. رتینول احتیاجی به نسخه نداره و واسه تاثیرگذاری باید در پوست در وضعیت فعال قرار بگیره. اما رتینA نیاز به تجویز دکتر داره، چون محصولی قوی تر و تاثیرگذاری اون در جنگ با چینا، جوش و جوش کمی بیشتره. رتینA ساختار سلولای پوست رو در اپیدرم بازیابی می کنه، درنتیجه از گشاد شدن منافذ جلوگیری و اونا رو جمع می کنه. پس گرفتگی منافذ، بروز جوش و ضایعات دیگر کاهش پیدا میکنه. کوچیک شدن منافذ و بازیابی بافت پوست ظاهر بهتری بهش می بخشه. واسه دریافت نسخه باید از متخصص پوست مشورت بگیرین.

رتینوئیدهای تجویزی که معمولا با نام و برچسب رتینA یا ترتینوئین شناخته می شن در مقایسه با شکلای مختلف بدون نیاز به نسخه، شامل مقدار بیشتری از ترکیبات فعال اسید رتینوئیک و مقدار کمتری نرم کننده هستن. پس سریع تر جذب می شن و در یک یا دو هفته اول مصرف باعث قرمزی و پوسته شدن پوست می شن. رتینوئیدهای تجویزی در مدت کوتاه تری تغییرات دهن باز کن و ملموسی ایجاد می کنن.

رتینوئیدهای طبیعی یا مصنوعی بدون نسخه در سطحی میونه دارای رتینول یا رتینیل کم اثر (برابر ۵/۰ تا ۲ درصد محصول) هستن. هنگام خرید به دنبال موادی مثل «رتینیل پالمِتات»، «رتینیل اَستات» یا «رتینیل لینولِئات» در فهرست مواد تشکیل دهنده ی محصول باشین. اجناس بدون نسخه دارای رتینول کمتر و نرم کننده ی بیشتر هستن و پس مثل شکلای مختلف تجویزی با قرمزی، خشکی و پوسته شدن همراه نیستن. درنتیجه واسه پوستای حساس مناسب ان.

لب کلام اینکه رتینA و رتینول هر دو اثر یه جوری دارن؛ فقط زمان و میزان تاثیرگذاری اونا متفاوته.

امتیازای استفاده از رتینول چیه؟

مصرف رتینول و رتینA خطای ریز چهره و چینا رو کاهش و تولید کلاژن رو افزایش می ده. اما رتینA تاثیرگذاری بیشتری داره، سریع تر نتیجه می ده و نه تنها در جنگ با آثار پیری بلکه در درمون جوش مؤثره. رتینوئید تجویز شده به وسیله دکتر به ویژه در درمون جوشای سرسفید و سرسیاه و گرفتگی منافذ مؤثره.

اضافه کردن رتینوئید به برنامه بهداشت و مراقب پوست باعث می شه تاثیرگذاری دیگر روشای درمانی جوش بیشتر شه و از موندگاری جای جوش جلوگیری می کنه.

رتینول در رفع لکای تیره ی پوستی و دیگر شکلای مختلف هایپرپیگمنتیشن مؤثره چون چرخه تولید سلولای پوستی رو سرعت می بخشه. جدا از اینکه این درمانی موضعی واسه بیماران گرفتار به پسوریازیس (صدفک) است.

مصرف رتینول عوارضی داره؟

رتینول چست؛ امتیازات و مشکلات احتمالی مصرف اون واسه پوست  آموزشی

مصرف بیش ازاندازه ی رتینول ممکنه باعث حساسیت و خشکی پوست شه. بعضی افراد با پوستای حساس هم شاید با اون موافق نباشن. رتینول و رتینA هر دو باعث حساسیت بیشتر در برابر نور خورشید و درنتیجه سوختگی بیشتر می شن. مصرف اونا در دوره بارداری پیشنهاد نمی شه.

رتینوئیدها تنها درصورتی آسیب رسان هستن که فرد پوستی حساس داشته باشه؛ مثلا به اگزما یا جوش ی روزاسه گرفتار باشه. در این شرایط مصرف رتینوئید باعث نا آرومی و تورم می شه. البته افراد با پوست حساس هم می تونن به شرطِ مصرف تدریجی، از امتیازای رتینوئیدها بهره ببرن. افراد دارای پوست حساس باید کم کم این ماده رو در برنامه مراقبت از پوست بگنجانند؛ مثلا مصرف رو با هفته ای یک بار شروع و پیش از اون از مرطوب کننده استفاده کنن.

درحالی که رتینA دارویی عادی واسه درمون آکنهه، همه گونه های جوش واکنش یه جوری بهش ندارن. بعضی شکلای مختلف جوش در پوستای حساس ممکنه یا مصرف رتینوئیدها بدتر و باعث نا آرومی و تورم پوستای حساس شن. در افراد دارای پوستای حساس، مصرف رتینA در شروع ممکنه با خشکی، حساسیت و پوسته شدن همراه باشه اما کم کم این مشکلات کاهش پیدا میکنه. اگه دچار این مشکلات شدید مصرف رتین A رو واسه چند روز قطع کنین؛ یا پیش یا پس از مصرف از مرطوب کننده استفاده کنین. می تونین چند روزی از لایه بردارهای ضعیف تر مثل آلفاهیدروکسی اسید استفاده کنین.

اگه پوست تون تیرهه، باید بیشتر در مصرف رتینوئیدها دقت کنین. گرچه با گذر زمان موافقت پوست می شه، اما بعضی وقتا افراد با پوست تیره درصورت بروز حساسیت زیاد دچار لکای پوستی موقتی می شن. بهتره واسه اطمینان از متخصص پوست مشاوره بگیرین.

این مطلب رو هم توصیه می کنم بخونین:   رفتار سازمانی چیه 

نکته مهمی که در مصرف رتینول یا رتینA باید به یاد داشته باشین، استفاده ی مناسب و به اندازه ضدآفتابه. مصرف رتینول بدون محافظت پوست در برابر آفتاب پیشنهاد نمی شه. مصرف روزانه و به اندازه ضدآفتاب واسه رسیدن به نتیجه دل خواه از مصرف رتینول حیاتیه.

چه وقت باید مصرف رتینول رو شروع کرد؟

قانون ی خاصی واسه شروع مصرف رتینول وجود نداره. به گفته نازاریان بیشتر زنان با مصرف رتینوییدها در سالای پایانی نوجوونی یا شروع ده ۲۰ زندگی از امتیازای اون استفاده میکردن. هدف از شروع مصرف در این سن، پیشگیری از بروز نشونه هاست. با اینکه در این چند سال نشونه های پیری پوست ظاهر نشده ان (در بعضی افراد حتی تا سالای ده ۳۰ هم این نشونه ها بروز پیدا نمی کنن)، مصرف رتینول باعث قوام بیشتر پوست می شه و بروز چین و چروک رو به تأخیر میندازه.

مصرف رتینول در شروع ده سوم زندگی واسه افرادی که مشکلات پوستی ندارن و دوره جوشای بلوغ رو پشت سر گذاشته ان، پیشنهاد می شه. این وقتیه که کم کم روند بازیابی سلولای پوست کنه می شه. گرچه رتینول واسه پوستای حساس هم اثربخشه، اما رتینوئیدای نیازمند تجویز دکتر می تونن باعث نا آرومی و حساسیت بیشتر شه. با مصرف پیوسته ی رتینول لکای پوستی کاهش پیدا میکنه و پوست ظاهری یک نواخت تر و شفاف تر پیدا میکنه؛ بدون اینکه با خشکی به دلیل رتینولای تجویزی همراه باشه.

چه زمانی و چه جوری باید رتینول رو مصرف کرد؟

رتینول چست؛ امتیازات و مشکلات احتمالی مصرف اون واسه پوست  آموزشی

بیشتر رتینوییدها در برابر نور پایدار نیستن، پس باید در ظرفای مات و با بسته بندی مناسب نگهداری شن. بهتره اجناس دارای سطح بالای رتینوئید رو تنها شبا استفاده کنین چون این مواد به اکسید شدن و تابش فرابنفش حساس هستن. البته بعضی اجناس بدون نسخه ممکنه واسه مصرف روزانه تولید شن. مقدار رتینوئید در این اجناس بیشتر به اندازه ایه که حساسیتی در برابر نور خورشید ایجاد نمی کنه. در مقابل تاثیرگذاری زیادی هم ندارن.

بیشتر پوستا واکنش بدی به مصرف رتینوئیدها ندارن و با اون سازگارند، اما بهتره اونو کم کم به برنامه تون اضافه کنین. وقتی پای رتینوئیدها در بینه، همیشه «کم» تاثیرگذاری بهتر داره. اندازه یک نخود واسه همه صورت کافیه. واکنش رتینول با دیگر کالاهایی رو که واسه مراقب از پوست استفاده می کنین، درنظر داشته باشین. اگه در تابستون رتینول مصرف می کنین، استفاده از ضدآفتاب با SPF بالا ضروریه، چون به دلیل حساس شدن پوست احتمال آفتاب سوخ تگی زیاد می شه. بهتره در ساعتایی که شدت تابش نور خورشید زیاده، در فضای باز از کلاه و آفتاب گیر استفاده کنین.

نازاریان پیشنهاد می کنه، هفته ای یک بار به اندازه نخود، محصول دارای رتینول رو پس از مرطوب کننده روی پوست بمالید. پس از یک ماه، مصرف رو به دو شب در هفته افزایش بدین. این روند رو ادامه بدین تا آخرسر به مصرف شبونه برسین. مقدار مصرف رو باید متناسب با واکنش پوست بالا برد. فراموش نکنین که شاید مشکلی با مصرف شبونه اجناس بدون نسخه نخواهید داشت، ولی درمورد اجناس تجویزی افزایش تدریجی مصرف رو درپیش بگیرین. به یاد داشته باشین که بعضی وقتا ممکنه مرطوب کنندها در ترکیب با رتینوئیدها ایجاد حساسیت کنن؛ پس شاید لازم باشه محصول رو روی پوست خشک بمالید.

یک روش مصرف اینه که سرم رتینول رو روی پوست صورت و گردن بمالید. درصورت نیاز، پس از ۳ دقیقه هم کمی مرطوب کننده بمالید. پس از دو شب مصرف سرم رتینول، در شب بعد سرم لایه بردار یا سرم تغذیه ی پوست رو جانشین کنین. چون رتینول با افزایش چرخه تولید سلولا درواقع باعث لایه ورداری می شه؛ پس بهتره هر شب اونو مصرف نکنین. دو روز طول می کشه تا سلولای پوست از سطوح زیرین به سطح رویی برسن. پس با استفاده از سرم لایه بردار در شب سوم سلولای مرده ی سطح رویی پوست دفع می شن. درنتیجه، شب بعد، رتینول تاثیرگذاری بهتری داره. مصرف یک بار در هفته از سرم آب رسان و تغذیه ، به پوست فرصت استراحت و بازسازی می ده. واکنش پوست به شکلای مختلف جورواجور مواد مغذی و موثر خیلی بهتر از واکنش اون به تنها یک ماده. بهتره واسه مصرف روزانه کرمایی رو انتخاب کنین که پوست رو در برابر آسیبای نور خورشید مقاوم کنه، مثل کرمای شامل ویتامین C. پیش از هر چیز کرم ضدآفتاب رو در روزهای آفتابی یا ابری فراموش نکنین. محافظت در برابر نور خورشید هنوزم بهترین راه جنگ با پیری پوسته.

مصرف رتینول نیاز به لایه بردار رو رفع می کنه؟

رتینول چست؛ امتیازات و مشکلات احتمالی مصرف اون واسه پوست  آموزشی

برخلاف لایه ورداری فیزیکی، رتینوئیدها لایه بیرونی پوست رو لایه ورداری نمی کنن. رتینوئیدها سلولای پیر لایه های زیرین پوست رو هدف می گیرن، چرخه زندگی اونا رو تحت اثر قرار میدن و با لایه های بالایی پوست می رانند. لایه ورداری فیزیکی سلولای مرده رو از سطح پوست جدا و اونو تمیز و پاک می کنه. پس استفاده از رتینول دلیل بر حذف لایه ورداری نیس. البته زیاده روی در لایه بردای باعث خشکی و پوسته شدن پوست می شه.

چه مدت طول می کشه تا آثار مصرف رتینول رو شه؟

با مصرف رتین A تجویز شده به وسیله دکتر پس از ۶ هفته متوجه تغییرات بافت و رنگ پوست تون میشید. نتیجه مصرف رتینول بدون نسخه رو پس از ۸ تا ۱۰ هفته، و نه به اندازه اثر رتینA می ببینن. می تونین با استفاده ی کرمای شامل رتینول همراه با دیگر اجناس دارای ترکیبات ضدپیری مثل هیدروکینون و ویتامین C نتیجه سریع تر و بهتری بگیرین.



دسته‌ها: آموزشی

دیدگاهتان را بنویسید